Tryb dostępności bez dublowania CSS
bloków CSS kopiuje skrypt zamiast mnie
Krótko
Na tfagency.pl jest przycisk „Tryb dostępności”: większy tekst, mocniejszy kontrast i zero animacji. Strona miała już 19 reguł dla osób, które w systemie wyłączyły ruch. Zamiast przepisywać je drugi raz, kazałem skryptowi kopiować je przy każdym budowaniu strony. Opisuję, jak to działa i dlaczego ręczna kopia prędzej czy później by się rozjechała.
Ustawienie, o którym mało kto wie
Telefony i komputery mają w ustawieniach dostępności opcję ograniczenia ruchu. Włączają ją między innymi osoby, którym od animacji kręci się w głowie. Strona może to odczytać i wtedy wyłączyć przesuwanie, wjeżdżanie i migotanie elementów.
Na tfagency.pl dzieje się sporo: płynne przewijanie, własny kursor, film i efekt w tle nagłówka, napisy wjeżdżające linijka po linijce. Dlatego w plikach stylów jest 19 bloków, które mówią, co ma się zatrzymać, gdy ktoś ma włączone ograniczenie ruchu.
Po co jeszcze przycisk
Nie każdy wie o tym ustawieniu i nie każdy chce zmieniać je dla całego telefonu. Dlatego w nagłówku strony jest ikonka z ludzikiem, a na telefonie wiersz w menu. Po kliknięciu strona ma wyglądać dokładnie tak, jak dla osoby z ograniczonym ruchem, a do tego:
- Większy tekst w treści, co najmniej 17 pikseli. Nagłówków nie powiększam, bo przy pierwszej próbie, gdy rosło wszystko naraz, nagłówek na telefonie wychodził poza ekran.
- Mocniejszy kontrast. Szare napisy robią się czarne albo prawie czarne.
- Podkreślone linki, żeby było je widać nie tylko po kolorze.
- Bardzo wyraźne zaznaczenie elementu wybranego klawiaturą: żółta obwódka z czarną otoczką, widoczna na każdym tle.
- Bez filmu i efektu w nagłówku. Zostaje nieruchomy obraz.
Jedno zastrzeżenie: osoba niewidoma korzysta z czytnika ekranu i tego przycisku nie potrzebuje. Dla niej liczy się to, jak zbudowany jest kod strony. Piszę o tym we wpisie Strona dostępna dla osób niewidomych. Przycisk jest dla osób słabowidzących i wrażliwych na ruch.
Problem z kopią
Najprościej byłoby przepisać te 19 bloków drugi raz, tylko pod przycisk. Działałoby to do pierwszej zmiany. Dodaję nową animację, piszę dla niej regułę „zatrzymaj przy ograniczonym ruchu” i zapominam o drugiej kopii. Osoba z ustawieniem w systemie widzi spokojną stronę, a osoba, która kliknęła przycisk, ma przed oczami coś, co się rusza. Nikt tego nie zauważy, dopóki nie trafi na to ktoś, komu to przeszkadza.
Skrypt zamiast kopii
Zamiast tego jest krótki skrypt, który uruchamia się sam przed każdym budowaniem strony. Czyta pliki stylów, znajduje wszystkie bloki dla ograniczonego ruchu i zapisuje ich kopię w osobnym pliku. Każda reguła w kopii działa wtedy, gdy na stronie jest włączony tryb dostępności. Pliku z kopią nie edytuje się ręcznie, ma to napisane w pierwszej linijce.
@media (prefers-reduced-motion: reduce) {
.hero-film { animation: none; }
}
/* skrypt dopisuje w osobnym pliku: */
html[data-dostepnosc] .hero-film { animation: none; }Jest też odwrotny przypadek: jeden blok mówi „tę animację pokaż tylko wtedy, gdy ruch jest dozwolony”. W trybie dostępności skrypt ją wyłącza. Umie jednak cofnąć tylko animację i przejście. Jeśli kiedyś w takim bloku pojawi się coś innego, skrypt zatrzymuje budowanie strony z komunikatem, którą linijkę trzeba obsłużyć ręcznie. Wolę czerwony błąd niż tryb, który po cichu przestał się zgadzać.
Ruch sterowany kodem
Nie wszystko da się zatrzymać stylami. Płynne przewijanie, kursor, efekt w nagłówku i film, który przewija się razem ze stroną, działają w JavaScripcie. Każdy z nich zadaje przy starcie to samo pytanie: czy jest włączony tryb dostępności albo ograniczenie ruchu w systemie? Jedna funkcja, jedna odpowiedź, więc żaden element nie ma własnej, trochę innej wersji tego warunku.
Ponieważ te elementy uruchamiają się raz, przy otwarciu strony, po kliknięciu przycisku strona przeładowuje się z nowym ustawieniem. To najprostsze i najpewniejsze rozwiązanie.
Żeby nie mignęło
Wybór zapisuje się w przeglądarce, więc na kolejnych podstronach tryb zostaje włączony. Odczytuje go malutki skrypt na samej górze strony, zanim cokolwiek się narysuje. Gdyby robił to dopiero później, przy każdym przejściu na nową podstronę przez ułamek sekundy byłby widoczny zwykły wygląd z animacjami, a potem przeskok. Skrypt jest też odporny na przeglądarki, które blokują zapisywanie danych, na przykład w trybie prywatnym. Wtedy strona po prostu otwiera się w zwykłej wersji, bez błędu.
Co z tego wynika dla Twojej strony
Jeśli strona ma dużo ruchu, sprawdź ją z włączonym ograniczeniem ruchu w ustawieniach telefonu. Wszystko powinno być na miejscu i dać się przeczytać, tylko spokojniej. Jeśli tekst znika albo coś się dalej przesuwa, ktoś o tej opcji zapomniał. Jeśli chcesz, żebym sprawdził Twoją stronę, napisz.