Przejdź do treści
UsługiPortfolioBlogO mnieKontaktEnglish

Blog5 min czytania

Strona dostępna dla osób niewidomych

100/100

wynik ułatwień dostępu mojej strony w PageSpeed

Krótko

Osoba niewidoma korzysta ze strony przez czytnik ekranu, który czyta jej treść na głos. Czytnik działa dobrze tylko wtedy, gdy strona jest dobrze napisana w kodzie. Niżej opisuję, czego to wymaga, jak sprawdzić własną stronę w kilka minut i dlaczego nakładki typu „widget dostępności” tego nie załatwiają.

Od października każdą stronę robię według wytycznych WCAG 2.1 na poziomie AA. To międzynarodowy standard dostępności stron, ten sam, do którego odwołują się przepisy w Unii Europejskiej. Jest w cenie każdego wariantu strony, nie jako dopłata.

Jak niewidomy korzysta ze strony

Na komputerze najczęściej przez darmowy czytnik NVDA, na iPhonie przez wbudowany VoiceOver. Czytnik nie widzi wyglądu strony. Czyta to, co jest w kodzie: nagłówki, opisy obrazków, nazwy przycisków i pól formularza. Użytkownik przeskakuje między nagłówkami jak po spisie treści, a po stronie porusza się klawiszem Tab albo gestami.

Dlatego strona może wyglądać bardzo dobrze i być dla takiej osoby zupełnie nieużywalna. Przycisk z samą ikoną koszyka bez opisu czytnik przeczyta jako „przycisk”. Pole formularza bez etykiety przeczyta jako „pole edycji” i nie powie, czy wpisać tam imię, czy numer telefonu.

Co musi być w kodzie

  1. Opisy obrazków. Każde zdjęcie, które coś przekazuje, ma tekst alternatywny, np. „Gabinet zabiegowy z fotelem dentystycznym”. Ozdobniki mają pusty opis, żeby czytnik je pomijał.
  2. Nagłówki po kolei. Jeden główny tytuł, pod nim śródtytuły bez przeskakiwania poziomów. Po tym spisie nawiguje osoba niewidoma.
  3. Nazwy przycisków. Strzałki karuzeli, przycisk menu i ikony mediów społecznościowych mają opis, który czytnik może przeczytać.
  4. Etykiety pól formularza. Każde pole ma przypisaną nazwę, a komunikat o błędzie albo o wysłaniu wiadomości czytnik ogłasza sam.
  5. Obsługa klawiaturą. Całą stronę da się przejść klawiszem Tab, zawsze widać, gdzie jesteś, a pierwszy Tab daje skrót „Przejdź do treści”, żeby nie przechodzić za każdym razem przez całe menu.
  6. Kontrast. Zwykły tekst ma kontrast z tłem co najmniej 4,5 do 1, duży tekst 3 do 1. To pomaga też osobom słabowidzącym i każdemu, kto czyta w słońcu.
  7. Ruch pod kontrolą. Animacje i karuzele da się zatrzymać, a strona respektuje ustawienie „ogranicz ruch” w telefonie.

Dlaczego nie widget dostępności

W sieci łatwo trafić na nakładki, które dodają do strony ikonkę z menu: powiększ tekst, zmień kontrast, czytaj na głos. Wkleja się je jednym skryptem, więc kuszą. Problem w tym, że nie poprawiają kodu. Obrazek bez opisu dalej nie ma opisu, a pole bez etykiety dalej jej nie ma. Osoby niewidome mają własne czytniki, ustawione pod siebie, i nakładka często im przeszkadza. W Stanach firmy z takimi nakładkami bywały pozywane za brak dostępności.

Na tfagency.pl też jest przełącznik dostępności, ikona z ludzikiem w nagłówku. Ogranicza ruch, przyciemnia tekst, powiększa go i podkreśla linki. Powiem uczciwie, komu to pomaga: osobom słabowidzącym i tym, którym animacje przeszkadzają. Osobie niewidomej pomaga to, co jest w kodzie strony, a nie przełącznik.

Jak sprawdzić własną stronę w kilka minut

  • Klawiatura. Otwórz stronę na komputerze, odłóż myszkę i naciskaj Tab. Czy widzisz, gdzie jesteś? Czy dojdziesz do menu, numeru telefonu i formularza?
  • VoiceOver na iPhonie. Włączysz go w Ustawieniach, w części Dostępność. Przesuwaj palcem po ekranie i słuchaj, co telefon czyta przy zdjęciach i przyciskach. Zanim włączysz, sprawdź, jak go wyłączyć, bo zmienia działanie gestów.
  • PageSpeed Insights. Darmowe narzędzie Google pokazuje wynik „Ułatwienia dostępu” od 0 do 100 i listę konkretnych błędów. Moja strona ma tam 100.

Wynik 100 to dobry znak, ale nie dowód. Automat wyłapuje tylko część problemów: sprawdzi, czy obrazek ma opis, ale nie oceni, czy opis ma sens. Dlatego test klawiaturą i czytnikiem jest ważniejszy niż sama liczba.

A co z przepisami?

Od 28 czerwca 2025 roku w Polsce obowiązują przepisy wdrażające unijny Europejski akt o dostępności. Obejmują wybrane produkty i usługi, m.in. sklepy internetowe, a mikroprzedsiębiorstwa świadczące usługi są z nich wyłączone. Czy dotyczą Twojej firmy, sprawdź u prawnika albo w materiałach rządowych, bo nie udzielam porad prawnych. Ja robię strony dostępne niezależnie od tego, czy ustawa tego wymaga.

Jeśli chcesz, żebym przejrzał Twoją obecną stronę pod tym kątem, napisz. Powiem, co da się poprawić w istniejącym kodzie, a co wymagałoby przebudowy.